Komisja Historyczna

Interesuje nas życie społeczne i kulturalne, biografistyka, zabytki, piśmiennictwo varsavianistyczne, wszystko co składa się na dalszą i bliższą historię Warszawy.

Zebrania Komisji odbywają się w trzeci piątek miesiąca o godz. 17.00 w lokalu Zarządu Głównego przy placu Zamkowym 10. Wszelkie zmiany terminu bądź miejsca podawane będą w ogłoszeniu dotyczącym konkretnego spotkania. Informacje o najbliższych spotkaniach podawane są w aktualnościach na stronie internetowej Towarzystwa Przyjaciół Warszawy.

Osoby spoza Komisji interesujące się konkretnym tematem lub te, które chcą dołączyć do Komisji proszone są o kontakt e-mail lub telefoniczny.

Spotkania Komisji Historycznej

Spotkanie Komisji Historycznej

Szanowni Państwo, Miłośnicy Warszawy,

Drodzy Członkowie i Sympatycy Komisji Historycznej Towarzystwa Przyjaciół Warszawy,

Zapraszam Państwa na zebranie naszej Komisji w piątek 20 marca 2026 r. o godz. 17:00 do siedziby Zarządu Głównego TPW przy Placu Zamkowym 10.

Prelekcję pt. „MDM — historia nieoczywista” wygłosi pan dr Krzysztof Mordyński, który zajmuje się historią miejską, bada dzieje społeczeństwa, architektury i urbanistyki Warszawy po II wojnie światowej, jest absolwentem studiów historycznych na Uniwersytecie Warszawskim. Doktorat przygotowany w Instytucie Sztuki PAN poświęcił Marszałkowskiej Dzielnicy Mieszkaniowej. Obecnie pracuje jako kustosz w Muzeum Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie bada historię uczelni — jest autorem monografii „Godło Uniwersytetu Warszawskiego” (2023). Za dwie książki — „MDM. Marszałkowska dzielnica marzeń” (2025) oraz „Sny o Warszawie. Wizje przebudowy miasta 1945–1952” (2021) — otrzymał nagrody KLIO I stopnia w kategorii varsaviana. Jest autorem scenariuszy kilkunastu wystaw o profilu historycznym, m.in. „Architektura Polski niepodległej” (2012) czy „Orzeł i pięć gwiazd Uniwersytetu” (2016). W 2026 r. uzyskał stypendium artystyczne m.st. Warszawy w dziedzinie upowszechniania kultury na realizację projektu dotyczącego dziedzictwa architektonicznego Śródmieścia.

Siedziba Zarządu Głównego Towarzystwa Przyjaciół Warszawy, sala konferencyjna

pl. Zamkowy 10

Piątek, 20 marca 2026 r.

17:00

Więcej... Spotkanie Komisji Historycznej

Spotkanie Komisji Historycznej

Szanowni Państwo, Miłośnicy Warszawy, Sympatycy Komisji Historycznej Towarzystwa Przyjaciół Warszawy.

W imieniu Mikołaja Madurowicza, Przewodniczącego Komisji, serdecznie zapraszamy na zebranie Komisji w piątek, 20 lutego 2026 r. o godzinie 17:00 do siedziby Zarządu Głównego przy pl. Zamkowym 10.

Prelekcję pt. „»Życie moje było trudne, ale ciekawe«. Życiopisanie Janusza Korczaka, czyli o edycji jego »Dzieł zebranych« wygłosi p. Marta Ciesielska — członkini pracowni archiwalno-badawczej Muzeum Warszawy — Korczakianum, zajmującej się spuścizną życiową Henryka Goldszita / Janusza Korczaka, kustoszka, autorka, popularyzatorka., która brała i bierze udział w pracach oraz projektach dotyczących tematyki Korczakowskiej i około-Korczakowskiej czy jej recepcji w Polsce i za granicą. Jest sekretarzem Komitetu Redakcyjnego i współedytorką „Dzieł wszystkich” Korczaka, a także wyborów powiązanych tekstów źródłowych. Działa czynnie w polskim i międzynarodowym ruchu korczakowskim.

Siedziba Zarządu Głównego Towarzystwa Przyjaciół Warszawy, sala konferencyjna
pl. Zamkowy 10
Piątek, 20 lutego 2026 r.
17:00

Więcej... Spotkanie Komisji Historycznej

Spotkanie Komisji Historycznej 28.11.2025

Szanowni Państwo, Miłośnicy Warszawy,

Drodzy Członkowie i Sympatycy Komisji Historycznej Towarzystwa Przyjaciół Warszawy,

Zapraszam Państwa na zebranie naszej Komisji w piątek 28 listopada 2025 r. o godz. 17:00 do siedziby Zarządu Głównego TPW przy Placu Zamkowym 10.

Prelekcję pt. W cieniu warszawskich wieżowców. Dzieje i architektura Szpitala Dzieciątka Jezus w Warszawie wygłosi dr Adam Tyszkiewicz. Nasz listopadowy Narrator jest historykiem sztuki, archeologiem i historykiem medycyny, przewodnikiem po Warszawie, absolwentem Uniwersytetu Warszawskiego, naukowo zajmującym się dziejami szkolnictwa wyższego z uwzględnieniem przede wszystkim dziedzictwa macierzystej uczelni, a także historią chorób zakaźnych, ich przedstawieniami ikonograficznymi oraz symboliką w kulturze. W latach 2018–2021 był dyrektorem Muzeum Historii Medycyny Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Nasz Prelegent jest autorem i współautorem książek o dziejach Uniwersytetu Warszawskiego, m.in. wyróżnianej pracy pt. Uroczystości, stroje i insygnia w ceremoniale Uniwersytetu Warszawskiego 1816–1939 (2024) i dwóch publikacji z serii Choroby, epidemie i pandemie w medycynie i humanistyce (2022, 2024). Wielokrotnie nagradzany w kategorii „Najlepszy Wykładowca” na Uniwersytecie Otwartym UW, obecnie zatrudniony jako wykładowca akademicki na Wydziale Geografii i Studiów Regionalnych UW.

Tradycyjne i rozbudowane zaproszenie znajdą Państwo w załączniku.

Proszę o potwierdzenie chęci uczestnictwa w spotkaniu: m.madurowicz@uw.edu.pl.

Łączę wyrazy szacunku,

Mikołaj Madurowicz

Piątek, 28 listopada 2025 r. 17:00
Siedziba Zarządu Głównego Towarzystwa Przyjaciół Warszawy
pl. Zamkowy 10

Więcej... Spotkanie Komisji Historycznej 28.11.2025

Spotkanie Komisji Historycznej 23.05.2025

Szanowni Państwo, Miłośnicy Warszawy,

Drodzy Członkowie i Sympatycy Komisji Historycznej Towarzystwa Przyjaciół Warszawy,

Zapraszam Państwa na zebranie naszej Komisji w piątek 23 maja 2025 r. o godz. 17:00 do siedziby Zarządu Głównego TPW przy Placu Zamkowym 10.

Tym razem będziemy mieli okazję wysłuchać dwóch prelekcji związanych z wybranymi dziejami kolei na ziemiach polskich z zaakcentowaniem wątku warszawskiego w tej mierze.

Prelekcję pt. „Z koleją przez wieki” wygłosi dr Jakub Majewski.

Z kolei o „Archipelagu białych plam. Warszawie kolejowej” opowie prof. dr hab. Wojciech Tomasik.

Doktor Jakub Majewski jest specjalistą w zakresie polityki transportowej, twórcą i kierownikiem Pracowni Polityki Transportowej, adiunktem w Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG) Uniwersytetu Warszawskiego, zawodowo związanym z planowaniem przestrzennym i rynkiem kolejowym. Od 2014 r. jest prezesem Fundacji „Pro Kolej” (został wyróżniony odznaką „Zasłużony dla kolejnictwa”), członkiem rady naukowej projektu „Zintegrowana Sieć Kolejowa” oraz rady ds. transportu kolejowego przy Prezesie Urzędu Transportu Kolejowego.

Profesor Wojciech Tomasik jest historykiem literatury i kulturoznawca, zatrudnionym na Wydziale Nauk o Kulturze Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy. Zajmuje się kulturową historią kolei i jest autorem książek: Ikona nowoczesności. Kolej w literaturze polskiej (2007, 2015), Inna droga. Romantycy a kolej (2012), Pociąg do nowoczesności. Szkice kolejowe (2014), Szalony bieg. Kolej i ciemna nowoczesność (2015), Rozkład jazdy (2018). Oddziaływaniu rewolucji przemysłowej na kulturę poświęcił woluminy zatytułowane Romantycy i technika (2017) oraz Zegary romantyków (2024).

Tradycyjne i rozbudowane zaproszenie znajdą Państwo w załączniku.

Proszę o potwierdzenie chęci uczestnictwa w spotkaniu: kh@tpw.org.pl.

Łączę wyrazy szacunku,

Mikołaj Madurowicz

Piątek, 23 maja 2025 r. 17:00
Siedziba Zarządu Głównego Towarzystwa Przyjaciół Warszawy
pl. Zamkowy 10

Więcej... Spotkanie Komisji Historycznej 23.05.2025

Spotkanie Komisji Historycznej 20.12.2024

Szanowni Państwo, Miłośnicy Warszawy,Drodzy Członkowie i Sympatycy Komisji Historycznej Towarzystwa Przyjaciół Warszawy,

Zapraszam Państwa na zebranie naszej Komisji za tydzień w piątek 20 grudnia 2024 r. o godz. 17:00 do siedziby Zarządu Głównego TPW przy Placu Zamkowym 10.

Zebranie poświęcimy pamięci Tadeusza Burchackiego, który był filarem naszej Komisji Historycznej, członkiem Zarządu Polskiego Towarzystwa Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata, absolwentem praskiego Liceum imienia Władysława IV, a potem Wydziału Budownictwa Lądowego na Politechnice Warszawskiej, konstruktorem wielu istotnych obiektów (m.in. kościołów). Pracował przy budowie pierwszej linii warszawskiego metra. Przez piętnaście lat był również wiceprezesem Towarzystwa Przyjaciół Saskiej Kępy. Dzięki Niemu powstało – głównie w Warszawie – blisko dwieście tablic pamiątkowych, głazów pamięci, pomników, inskrypcji poświęconych wybitnym Polakom, osobom zasłużonym dla kraju oraz ważnym wydarzeniom.

Tradycyjne i rozbudowane zaproszenie znajdą Państwo w załączniku.

Proszę o potwierdzenie chęci uczestnictwa w spotkaniu.

Łączę wyrazy szacunku,
Mikołaj Madurowicz

Piątek, 20 grudnia 2024 r. 17:00
Siedziba Zarządu Głównego Towarzystwa Przyjaciół Warszawy
pl. Zamkowy 10

Więcej... Spotkanie Komisji Historycznej 20.12.2024

Spotkanie Komisji Historycznej 24.05.2024

Szanowni Państwo, Miłośnicy Warszawy,

Drodzy Członkowie i Sympatycy Komisji Historycznej Towarzystwa Przyjaciół Warszawy,

Zapraszam Państwa na zebranie naszej Komisji — w najbliższy piątek 24 maja 2024 r. o godz. 17:00 do stałej siedziby TPW przy Placu Zamkowym 10.

Prelekcję pt. „Warszawa Poli Gojawiczyńskiej” wygłosi pani Aleksandra Wieczorkiewicz. Nasza Narratorka — Sekretarz Komisji Historycznej TPW — jest edytorką, doktorantką w Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych Uniwersytetu Warszawskiego i redaktorką prowadzącą w wydawnictwie. Ukończyła filologię polską na specjalizacji redaktorsko-wydawniczej oraz informację naukową i bibliotekoznawstwo. W ramach rozprawy doktorskiej przygotowuje edycję krytyczną korespondencji Poli Gojawiczyńskiej. Naukowo interesuje się literaturą dziecięcą i młodzieżową, a także prozą dwudziestolecia międzywojennego oraz literaturą dokumentu osobistego kobiet. Zajmuje się badawczo także związkami przestrzeni miejskiej z kulturą i literaturą oraz poetyką pamięci. Jest Warszawianką z wyboru — przywiązana do tego miasta bardziej niż niejeden rodowity Warszawiak.

Po wystąpieniu odbędzie się — jak zawsze — dyskusja.

Tradycyjne i rozbudowane zaproszenie znajdą Państwo w załączniku.

Proszę o potwierdzenie chęci uczestnictwa w spotkaniu.

Łączę wyrazy szacunku,

Mikołaj Madurowicz

Piątek, 24 maja 2024 r. 17:00
Siedziba Zarządu Głównego Towarzystwa Przyjaciół Warszawy
pl. Zamkowy 10

Więcej... Spotkanie Komisji Historycznej 24.05.2024

Spotkanie Komisji Historycznej 23.02.2024

Szanowni Państwo, Drodzy Miłośnicy Warszawy,
Drodzy Członkowie i Sympatycy Komisji Historycznej Towarzystwa Przyjaciół Warszawy,

Zapraszam Państwa na zebranie naszej Komisji - już za tydzień w piątek 23 lutego 2024 r. o godz. 17:00 do stałej siedziby TPW przy Placu Zamkowym 10.

Tym razem poświęcimy spotkanie niedawno wydanej książce o dziejach naszego miasta. Prelekcję pt. Dlaczego nie-najkrótsza historia Warszawy? wygłosi prof. dr hab. Jerzy Kochanowski - historyk, absolwent Instytutu Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego i jego pracownik w latach 1988–2020, a od 2020 r. - Instytutu Historii Sztuki tej uczelni. Profesor Jerzy Kochanowski w latach 2000–2005 był pracownikiem naukowym Niemieckiego Instytutu Historycznego w Warszawie, a wcześniej profesorem gościnnym w uniwersytetach w Moguncji i Jenie, stypendystą m.in. w Munk Centre na University of Toronto i w Hoover Institution w Stanford University. Nasz Gość zajmuje się głównie historią społeczną i historią kultury, historią gospodarczą i polityczną. Jest autorem wielu książek – m.in. Tylnymi drzwiami. Czarny rynek w Polsce 1944–1989 (2010, 2015), Rewolucja międzypaździernikowa. Polska 1956–1957 (2017), Wolne miasto. Zakopane 1956–1970 (2019) oraz Pomiędzy. Krótka historia Warszawy (2023). I właśnie ta ostatnia publikacja – wydana przez Muzeum Warszawy – będzie bohaterką naszego spotkania.

Tradycyjne i rozbudowane zaproszenie znajdą Państwo w załączniku.
Proszę o potwierdzenie chęci uczestnictwa w spotkaniu.

Łączę wyrazy szacunku,
Mikołaj Madurowicz

Piątek, 23 lutego 2024 r. 17:00
Siedziba Zarządu Głównego Towarzystwa Przyjaciół Warszawy
pl. Zamkowy 10

Więcej... Spotkanie Komisji Historycznej 23.02.2024

Spotkanie Komisji Historycznej 15.12.2023

Szanowni Państwo, Drodzy Miłośnicy Warszawy,
Drodzy Członkowie i Sympatycy Komisji Historycznej Towarzystwa Przyjaciół Warszawy,

Zapraszam Państwa na zebranie naszej Komisji — w najbliższy piątek 15 grudnia 2023 r. o godz. 17:00 do stałej siedziby TPW przy Placu Zamkowym 10.

Spotkanie pt. „Wspomnienie o Barbarze Petrozolin-Skowrońskiej (1937–2023)” poświęcimy niedawno zmarłej przewodniczącej naszej Komisji w latach (2008–2018). Prelekcję podsumowującą ten okres wygłosi Halina Niemiec — historyk i nauczyciel, przewodnicząca Społecznego Komitetu Odbudowy Pomnika Wdzięczności Ameryce (od 2023), członkini Zarządu Głównego Stowarzyszenia Szarych Szeregów (od 2022), zastępczyni przewodniczącego Komisji Historycznej TPW, a w przeszłości wiceprezeska Oddziału Powiśle TPW oraz sekretarz Zarządu Kręgu „Radiostacja” SSZSZ, autorka książek i wielu przewodników po Warszawie; odznaczona m.in. Brązowym i Srebrnym Krzyżem Zasługi, Medalem KEN, Medalem „Zasłużony dla Warszawy”, Odznaką Zasłużony dla Kultury Polskiej, Odznaką Przyjaciel „Baszty” AMICITAE FIDELIUM.

Tradycyjne i rozbudowane zaproszenie znajdą Państwo w załączniku.
Proszę o potwierdzenie chęci uczestnictwa w spotkaniu.

Łączę wyrazy szacunku,
Mikołaj Madurowicz

Łączę wyrazy szacunku,
Mikołaj Madurowicz

Piątek, 15 grudnia 2023 r. 17:00
Siedziba Zarządu Głównego Towarzystwa Przyjaciół Warszawy
pl. Zamkowy 10

Więcej... Spotkanie Komisji Historycznej 15.12.2023

Spotkanie Komisji Historycznej 30.06.2023

Szanowni Państwo, Drodzy Miłośnicy Warszawy,
Drodzy Członkowie i Sympatycy Komisji Historycznej Towarzystwa Przyjaciół Warszawy,

Zapraszam Państwa na ostatnie w tym sezonie zebranie naszej Komisji w najbliższy piątek 30 czerwca 2023 r. o godz. 17:00 — tym razem na Wydział Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego (ul. Krakowskie Przedmieście 26/28). Spotykamy się o 16:45 przed Bramą Główną Uniwersytetu Warszawskiego, aby wspólnie przejść na miejsce zebrania.

Prelekcję pt. Warszawa Jerzego Jankowskiego wygłosi nasz Kolega z Komisji — pan Łukasz Własiuk, doktorant w Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych Uniwersytetu Warszawskiego, edytor utworów Jerzego Jankowskiego, wydanych pt. Tram wpopszek ulicy i inne utwory (Warszawa 2023); autor artykułów naukowych. W ramach studiów doktoranckich przygotowuje edycję korespondencji do futurysty Anatola Sterna.
Nasz czerwcowy Narrator przedstawi funkcje pełnione przez Warszawę w felietonach Jerzego Jankowskiego, poety pochodzącego z Wilna. Omówione artykuły opublikowano w dwóch cyklach — Brzegiem Lety na łamach „Nowej Gazety” oraz Rytmy miasta w „Kurierze Polskim”.

Tradycyjne zaproszenie znajdą Państwo w załączniku.
Proszę o potwierdzenie chęci uczestnictwa w spotkaniu.

Łączę wyrazy szacunku,
Mikołaj Madurowicz

Piątek, 30 czerwca 2023 r. 17:00
Zbiórka: Brama Główna Uniwersytetu Warszawskiego o godz. 16:45
ul. Krakowskie Przedmieście 26/28

Więcej... Spotkanie Komisji Historycznej 30.06.2023

Spotkanie Komisji Historycznej 28.04.2023

Szanowni Państwo, Drodzy Miłośnicy Warszawy,
Drodzy Członkowie i Sympatycy Komisji Historycznej Towarzystwa Przyjaciół Warszawy,

Pragnąłbym Państwa zaprosić na zebranie naszej Komisji — w następny piątek 28 kwietnia 2023 r. o godz. 17:00 do stałej siedziby TPW przy Placu Zamkowym 10.

Prelekcję pt. „Warszawa Jana Józefa Lipskiego i Stefana Kisielewskiego” wygłoszą dr hab. Bartosz Kaliski i Małgorzata Sopyło.
Dr hab. Bartosz Kaliski jest pracownikiem Instytutu Historii im. T. Manteuffla PAN, redaktorem „Kwartalnika Historycznego”, autorem książki Kurierzy wolnego słowa (Paryż – Praga – Warszawa 1968–1970) oraz współpracownikiem Ośrodka KARTA. Małgorzata Sopyło jest redaktorką związaną z wydawnictwem Ośrodka KARTA (od 2017).

Tradycyjne zaproszenie znajdą Państwo w załączniku.
Proszę o potwierdzenie chęci uczestnictwa w spotkaniu.

Łączę wyrazy szacunku,
Mikołaj Madurowicz

Piątek, 28 kwietnia 2022 r. 17:00
Siedziba Zarządu Głównego TPW
pl. Zamkowy 10

Więcej... Spotkanie Komisji Historycznej 28.04.2023